Skip to content
MAAS EdTech, Academic Success Partner
Tư vấnTư vấn
Quay lại BlogResearch Methods

Nhiệm vụ nghiên cứu khoa học là gì, khác mục tiêu nghiên cứu thế nào?

15 phút đọc2,887 từNEW
So sánh mục tiêu nghiên cứu là phát biểu rộng với nhiệm vụ nghiên cứu là danh sách hành động cụ thể theo khung aim và objectives của Praharaj và Ameen 2025

Bài viết này hiểu nhiệm vụ nghiên cứu là những việc cụ thể cần làm để đạt mục tiêu nghiên cứu, hai mục thường bị viết trùng nhau trong đề cương.

Cập nhật lần cuối: 2026-09-15
Chuyên mục: research-methods

Nhiệm vụ nghiên cứu khoa học là gì?

Trả lời thẳng: Theo định nghĩa của CESTI (2020), nhiệm vụ nghiên cứu là những nội dung được đặt ra để nghiên cứu, trên cơ sở tên đề tài đã được xác định từ trước. Nói cách khác, sau khi bạn đã xác định mình nghiên cứu cái gì, nhiệm vụ nghiên cứu liệt kê cụ thể những việc phải làm để trả lời được câu hỏi đó.

Bằng chứng: Trung tâm Thông tin và Thống kê Khoa học và Công nghệ TP.HCM [CESTI] định nghĩa nhiệm vụ nghiên cứu (research topic) là các nội dung đặt ra để nghiên cứu, dựa trên tên đề tài đã xác định (CESTI, 2020). Viện Đào tạo Sau đại học của Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TP.HCM [UEF] sau đó đăng lại đúng định nghĩa này (UEF, 2021).

Ví dụ: Nếu đề tài của bạn là khảo sát mức độ hài lòng của sinh viên với hình thức học trực tuyến, mục tiêu nghiên cứu có thể là đánh giá mức độ hài lòng đó, còn nhiệm vụ nghiên cứu là các việc cụ thể để đạt mục tiêu, chẳng hạn hệ thống hoá cơ sở lý luận về sự hài lòng trong học tập, thiết kế bảng khảo sát, thu thập dữ liệu, và phân tích kết quả.

Nhiệm vụ nghiên cứu khác mục tiêu nghiên cứu và mục đích nghiên cứu như thế nào?

Trả lời thẳng: Ba mục này trả lời ba câu hỏi khác nhau. Mục tiêu nghiên cứu trả lời "nghiên cứu cái gì" và mục đích nghiên cứu trả lời "nghiên cứu nhằm vào việc gì" (CESTI, 2020), còn bài viết này dùng thêm câu hỏi "phải làm những việc gì để đạt được mục tiêu đó" cho nhiệm vụ nghiên cứu. Lỗi hay gặp là viết nhiệm vụ giống hệt mục tiêu nghiên cứu, chỉ đổi cách diễn đạt.

So sánh mục tiêu nghiên cứu là phát biểu rộng với nhiệm vụ nghiên cứu là danh sách hành động cụ thể theo khung aim và objectives của Praharaj và Ameen 2025

Bằng chứng: CESTI định nghĩa mục tiêu nghiên cứu là những nội dung cần được xem xét và làm rõ trong khuôn khổ đối tượng nghiên cứu đã xác định, nhằm trả lời câu hỏi "Nghiên cứu cái gì?", còn mục đích nghiên cứu là ý nghĩa thực tiễn của nghiên cứu, trả lời câu hỏi "Nghiên cứu nhằm vào việc gì?" (CESTI, 2020; đăng lại tại UEF, 2021). Đối chiếu sang tiếng Anh, một khung tương tự phân biệt aim là phát biểu rộng, trừu tượng, thường chỉ có một aim duy nhất, còn objectives là các bước hành động cụ thể, đo lường được, để đạt được aim đó (Praharaj & Ameen, 2025). Lưu ý là gloss tiếng Anh "research topic" trong định nghĩa CESTI/UEF chỉ theo cách dùng riêng của nguồn này. Trong các chương trình học bằng tiếng Anh, khái niệm gần với nhiệm vụ nghiên cứu hơn thường là objectives, chứ không phải "research topic" (vốn chỉ đề tài nghiên cứu nói chung). Cần lưu ý thêm là CESTI gắn mục tiêu nghiên cứu với thuật ngữ research objective, trong khi khung của Praharaj và Ameen (2025) dùng objectives cho các bước hành động cụ thể, nên khi đối chiếu với tài liệu tiếng Anh, mục tiêu chung gần với aim còn nhiệm vụ nghiên cứu gần với objectives. University of Suffolk (n.d.) cũng tách hai tầng này trong hướng dẫn viết đề cương, khi mô tả research objectives là các bước người nghiên cứu sẽ làm để đạt được aim.

Khái niệm Câu hỏi nó trả lời
Mục tiêu nghiên cứu (research objective) Nghiên cứu cái gì?
Mục đích nghiên cứu (research purpose) Nghiên cứu nhằm vào việc gì?
Nhiệm vụ nghiên cứu Phải làm những việc gì để đạt mục tiêu?
Đối tượng, khách thể, phạm vi nghiên cứu Nghiên cứu trên ai, ở đâu, trong giới hạn nào?

Hai hàng đầu dựa trên định nghĩa của CESTI (2020), đăng lại tại UEF (2021), còn câu hỏi ở hàng nhiệm vụ nghiên cứu là cách phân biệt bài viết này dùng, xây trên định nghĩa đó và đối chiếu với khung aim và objectives của Praharaj và Ameen (2025). Hàng thứ tư gộp ba khái niệm CESTI (2020) tách riêng: đối tượng nghiên cứu là bản chất cốt lõi của sự vật hoặc hiện tượng cần làm rõ, khách thể nghiên cứu là nơi chứa đựng đối tượng đó, còn phạm vi nghiên cứu là giới hạn về đối tượng nghiên cứu, đối tượng khảo sát và thời gian nghiên cứu. Vị trí chính xác của từng mục trong đề cương tuỳ theo mẫu của từng trường, xem thêm ở phần Câu hỏi thường gặp bên dưới.

Cách xác định nhiệm vụ nghiên cứu cho một đề tài cụ thể là gì?

Trả lời thẳng: Cần đi từ mục tiêu chung xuống mục tiêu cụ thể, rồi mới cụ thể hoá từng mục tiêu cụ thể thành nhiệm vụ, tức công việc thật sự phải làm. Không nên viết thẳng nhiệm vụ nghiên cứu mà bỏ qua bước mục tiêu cụ thể, vì khi đó nhiệm vụ dễ bị viết chung chung, không gắn với cấu trúc chương nào của luận văn.

Bằng chứng: Theo mẫu đề cương chi tiết của Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM cấp, mục tiêu chung là đích đến bao quát nhất, diễn đạt bằng một câu khái quát dùng động từ như làm rõ, phân tích hay khám phá. Mục tiêu cụ thể là các bước triển khai chi tiết để hiện thực hoá mục tiêu chung, thường trình bày thành danh sách ba đến năm mục tiêu nhỏ, mỗi mục tiêu bắt đầu bằng một động từ hành động như khảo sát, phân tích hay so sánh, và thường gắn với một phần riêng trong cấu trúc nghiên cứu như cơ sở lý luận, thực trạng, phân tích hay đề xuất (Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, n.d.). Nhiệm vụ nghiên cứu là bước cụ thể hoá thêm một tầng nữa so với mục tiêu cụ thể, bằng cách liệt kê công việc phải làm để hoàn thành từng mục tiêu.

Ví dụ: Nếu một mục tiêu cụ thể là "phân tích thực trạng động lực học tập của sinh viên năm hai", nhiệm vụ nghiên cứu tương ứng có thể là thiết kế bảng khảo sát đo động lực học tập, thu thập dữ liệu từ một mẫu sinh viên năm hai, và xử lý số liệu bằng phần mềm thống kê để rút ra kết luận cho mục tiêu đó.

Một danh sách nhiệm vụ nghiên cứu đầy đủ gồm những gì?

Trả lời thẳng: Một danh sách nhiệm vụ nghiên cứu đầy đủ nên gắn với từng mục tiêu cụ thể trong danh sách ba đến năm mục tiêu cụ thể, mỗi mục gắn với một phần cụ thể của luận văn, thay vì chỉ lặp lại câu mục tiêu bằng từ ngữ khác. Lặp lại như vậy không thêm thông tin gì mới cho người đọc đề cương.

Bằng chứng: Cấu trúc mục tiêu cụ thể theo từng phần của nghiên cứu, tức cơ sở lý luận, thực trạng, phân tích, đề xuất, mà mẫu đề cương của Khoa Việt Nam học nêu ra (Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, n.d.) là cơ sở hợp lý để xây một danh sách nhiệm vụ tương ứng.

Ví dụ: Với đề tài "Ảnh hưởng của hình thức làm việc nhóm trực tuyến đến kết quả học tập của sinh viên năm ba ngành kinh doanh", một danh sách nhiệm vụ nghiên cứu có thể gồm bốn mục: hệ thống hoá cơ sở lý luận, khảo sát thực trạng làm việc nhóm trực tuyến tại một trường cụ thể, phân tích mối liên hệ giữa mức độ tham gia nhóm và điểm số, và đề xuất điều chỉnh cách tổ chức nhóm. Mỗi mục ở đây là một việc làm được, không phải một câu mô tả mong muốn chung chung.

Những lỗi thường gặp khi viết nhiệm vụ nghiên cứu là gì?

Trả lời thẳng: Ba lỗi hay gặp là chỉ đổi cách diễn đạt của câu mục tiêu mà không thêm việc làm cụ thể, liệt kê nhiệm vụ chung chung không gắn với phần nào của luận văn, và viết đối tượng nghiên cứu mơ hồ hoặc tràn lan thay vì gọn trong một đến hai câu. Cả ba lỗi đều khiến người đọc đề cương không thấy được bạn thật sự sẽ làm những việc gì.

Bằng chứng: Lỗi thứ nhất bắt nguồn từ việc không phân biệt câu hỏi "nghiên cứu cái gì" của mục tiêu với câu hỏi "làm gì để đạt mục tiêu" của nhiệm vụ, đây là cách phân biệt bài viết này dùng xuyên suốt, xây trên nền định nghĩa nhiệm vụ và mục tiêu của CESTI (2020). Lỗi thứ hai xảy ra khi nhiệm vụ không được xây từ mục tiêu cụ thể theo từng phần của nghiên cứu (Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, n.d.). Lỗi thứ ba là đối tượng nghiên cứu viết mơ hồ hoặc liệt kê tràn lan, khiến nhiệm vụ nghiên cứu dựng theo sau cũng mơ hồ theo, vì nhiệm vụ luôn phải gắn với đúng đối tượng đã xác định. Cùng mẫu đề cương của Khoa Việt Nam học khuyến nghị viết đối tượng nghiên cứu ngắn gọn trong một đến hai câu, tránh liệt kê tràn lan hoặc diễn đạt mơ hồ (Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, n.d.).

Ví dụ: Viết nhiệm vụ nghiên cứu là "đánh giá mức độ hài lòng của sinh viên" trong khi mục tiêu nghiên cứu đã ghi đúng câu đó là lỗi thứ nhất. Viết nhiệm vụ nghiên cứu là "nghiên cứu về học tập trực tuyến" mà không nói rõ bằng cách nào, ở đâu, là lỗi thứ hai, vì câu này chỉ là một chủ đề, không phải việc làm được.

Nhiệm vụ nghiên cứu có cần đi kèm giả thuyết nghiên cứu không?

Trả lời thẳng: Không phải lúc nào cũng cần, việc này phụ thuộc vào loại đề tài. Với các đề tài định lượng có kiểm định mối quan hệ giữa các biến, một phần nhiệm vụ nghiên cứu thường gắn với việc xây dựng và kiểm định giả thuyết. Với các đề tài định tính hoặc mô tả thuần tuý, nhiều nghiên cứu không cần kiểm định một giả thuyết cụ thể (Praharaj & Ameen, 2025).

Bằng chứng: Theo mẫu đề cương của Khoa Việt Nam học, giả thuyết nghiên cứu là dự đoán khoa học dựa trên câu hỏi nghiên cứu, cần được kiểm định trong quá trình nghiên cứu, và mẫu này yêu cầu mỗi câu hỏi nghiên cứu cần có một đến hai giả thuyết đi kèm (Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, n.d.).

Ví dụ: Nếu câu hỏi nghiên cứu là liệu thời gian sử dụng mạng xã hội có ảnh hưởng đến kết quả học tập hay không, giả thuyết nghiên cứu tương ứng có thể là "thời gian sử dụng mạng xã hội càng cao thì kết quả học tập càng thấp", và một nhiệm vụ nghiên cứu cần thêm sẽ là thu thập dữ liệu và chạy kiểm định thống kê để xác nhận hoặc bác bỏ giả thuyết này.

Câu hỏi thường gặp

Nhiệm vụ nghiên cứu nên có bao nhiêu mục?
Không có con số cố định áp dụng cho mọi đề tài, nhưng thực tế thường gặp là ba đến năm mục tiêu cụ thể, mỗi mục tiêu cụ thể có thể tách thành một hoặc vài nhiệm vụ cụ thể hơn. Hướng dẫn viết đề cương của University of Suffolk (n.d.) khuyên giới hạn research objectives ở mức 3 đến 5 mục và mở đầu mỗi mục bằng một động từ hành động. Quan trọng hơn số lượng là mỗi nhiệm vụ phải là một việc làm được, gắn với một phần rõ ràng của luận văn.

Nhiệm vụ nghiên cứu viết ở phần nào của đề cương?
Không có vị trí cố định áp dụng cho mọi trường. Mẫu đề cương chi tiết của Khoa Việt Nam học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM chỉ có mục tiêu chung và mục tiêu cụ thể mà không tách riêng mục nhiệm vụ nghiên cứu, còn với những mẫu có tách riêng, đặt nhiệm vụ gần phần mục tiêu giúp người đọc thấy hai mục khớp nhau. Sinh viên nên đọc đúng quy chế viết luận văn của khoa mình.

Nhiệm vụ nghiên cứu có bắt buộc phải giống nhau giữa các trường không?
Không. Cách gọi tên và cấu trúc mục này có thể khác nhau tuỳ khoa và tuỳ trường, một số mẫu đề cương tách riêng mục "nhiệm vụ nghiên cứu", trong khi mẫu khác chỉ dừng ở mục tiêu chung và mục tiêu cụ thể. Sinh viên nên đọc đúng quy chế của khoa mình trước khi quyết định cấu trúc phần này.

Làm sao phân biệt nhiệm vụ nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu?
Nhiệm vụ nghiên cứu là việc phải làm, còn câu hỏi nghiên cứu là điều cần được trả lời. Objectives định hướng hành động cụ thể, còn research question là câu hỏi tập trung, hướng dẫn cả quá trình nghiên cứu (Praharaj & Ameen, 2025). Nhiệm vụ nghiên cứu gần với vai trò của objectives hơn là của câu hỏi nghiên cứu.

Nhiệm vụ nghiên cứu và mục tiêu nghiên cứu, mục nào viết trước?
Mục tiêu nghiên cứu viết trước, vì nhiệm vụ nghiên cứu được xây dựa trên mục tiêu đã xác định. Viết ngược lại thường dẫn tới tình trạng hai mục không khớp nhau.

Nhờ chuyên gia đọc lại nhiệm vụ nghiên cứu trước khi nộp đề cương có ích gì?
Chuyên gia đúng chuyên ngành đọc mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu bạn đã phác thảo, chỉ ra chỗ nào đang lặp lại mục tiêu thay vì mô tả một việc làm cụ thể, và giúp bạn gắn từng nhiệm vụ với đúng phần trong cấu trúc luận văn. Bạn vẫn là người quyết định và viết phần này. Khâu này nằm trong dịch vụ hướng dẫn luận văn 1:1, ở giai đoạn Phase 1 đến Phase 2, khi bạn xây dựng đề cương nghiên cứu hoàn chỉnh.

Nên làm gì tiếp theo

Sau khi đã tách rõ nhiệm vụ nghiên cứu khỏi mục tiêu nghiên cứu, bước tiếp theo là kiểm tra lại toàn bộ đề tài bằng khung FINER, xem chi tiết ở bài cách làm đề tài nghiên cứu khoa học đúng quy trình. Nếu cần hình dung toàn bộ đề cương luận văn thạc sĩ, bài đề cương luận văn thạc sĩ gồm những phần nào trình bày đầy đủ.

Muốn một người đọc đúng chuyên ngành rà lại phần mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu trước khi nộp đề cương? Đặt buổi tư vấn miễn phí 15 phút với đội ngũ luận văn của MAAS, hoặc xem trước dịch vụ hướng dẫn luận văn 1:1 diễn ra thế nào.

Đọc tiếp

References

Chia sẻ bài viếtFacebookLinkedInZaloEmail
Xem tất cả bài viếtHỏi chuyên gia MAAS ▸
Muốn được đồng hành như vậy?

Từ bài viết này
đến luận án của bạn.

Một buổi tư vấn khám phá 15 phút, chuyên gia Tiến sĩ và Thạc sĩ của MAAS sẽ chuyển khung phương pháp này vào đúng đề tài của bạn và kỳ vọng của giảng viên hướng dẫn.

Đặt buổi tư vấn miễn phí ▸Nhắn Zalo ▸Gặp đội ngũ chuyên gia →